Ukutshalwa kwebhanana ngaphambi kokuhamba kwelayisi
Banana History
Ubhanana yizithelo zika Musa acuminata . I-Acuminata isho ukuthinta isikhathi eside noma ukuguqula, hhayi ukubhekisela ezitshalweni, kodwa ezimbali ezizala izithelo.
U-Antonius Musa wayengudokotela wakhe kumbusi waseRoma u-Octavius Augustus, futhi nguye owayebizwa ngokuthi ukukhuthaza ukulima kwesivuno esingakajwayelekile sase-Afrika kusukela ngo-63 kuya ku-14 BC.
Abasolwandle basePortugal baletha amabhanana eYurophu kusukela eNtshonalanga Afrika ngasekuqaleni kwekhulu leshumi nanhlanu.
Ibhanela laso lesiGuinea, elaba ibhanana ngesiNgisi, litholakala okokuqala ekunyathelisweni ngekhulu leshumi nesikhombisa.
Ibhanana yasekuqaleni iye yahlonywa futhi isetshenziselwa kusukela ezikhathini zasendulo, ngisho nangaphambi kokuthandana ukutshala ilayisi. Ngesikhathi ibhanana likhula e-Afrika, imvelaphi yalo kuthiwa yi-East Asia ne-Oceania.
Ibhanana laliqhutshwa ngabasolwandle beya eCanary Islands naseWest Indies, ekugcineni bakwenza eNyakatho Melika neSithunywa saseSpain iStar Tomas de Berlanga.
Ubhanana obumnandi yizinto eziguquguqukayo
Lezibhanana zomlando kwakungewona ubhanana ophuzi ophuzi owaziyo namhlanje, kodwa okuhlukahlukene okubomvu nokupheka, okubizwa ngokuthi izitshalo ukuze zihlukanise nohlobo olumnandi.
Ibhanana eliphuzi elimnandi liwuhlobo oluthambile lwebhanana lokupheka, olutholakala ngo-1836 yiJamaan Jean Francois Poujot, owathola enye yemithi yasebhanana esitshalweni sakhe yayithwala izithelo eziphuzi kunokuba luhlaza noma lubomvu.
Ngemuva kokunambitha ukutholakala okusha, wathola kube mnandi esimweni sawo esiluhlaza, ngaphandle kwesidingo sokupheka. Ngokushesha waqala ukuhlakulela lezi zinhlobonhlobo ezihlukahlukene.
Ngokushesha babethunyelwa ezweni laseCaribbean baya eNew Orleans, eBoston naseNew York, futhi babhekwa njengento engavamile, badliwa epulatifeni besebenzisa ummese nomfoloko.
Ubhanana obumnandi bekungukuthukuthela ngo 1876 Philadelphia Centennial Exposition, ukuthengisa ngamasheya ayishumi ayishumi ngalinye.